Gujarat Heart Disease Cases: ગુજરાતમાં હૃદય સંબંધિત સમસ્યાઓને લઈને સામે આવેલા આંકડા ચિંતાજનક છે. વર્ષ 2023થી 2026 દરમિયાન રાજ્યમાં 108 ઇમરજન્સી સેવાની મદદ લેનારા હૃદયની સમસ્યાવાળા દર્દીઓની સંખ્યા 3.04 લાખથી વધુ નોંધાઈ છે. આ આંકડામાં વૃદ્ધો ઉપરાંત યુવાનો, કિશોરો અને નવજાત બાળકોનો પણ સમાવેશ થાય છે.
29 સપ્ટેમ્બરે વિશ્વ હૃદય દિવસ નિમિત્તે સામે આવેલી માહિતી પ્રમાણે ગુજરાતમાં સૌથી વધુ હૃદય સંબંધિત ઇમરજન્સીના કેસ અમદાવાદમાં નોંધાયા છે. આ ઉપરાંત સુરત, રાજકોટ, ભાવનગર અને વડોદરા જેવા શહેરોમાં પણ મોટી સંખ્યામાં દર્દીઓએ 108 સેવાની મદદ લીધી છે.
ચાર વર્ષમાં 3.04 લાખથી વધુ દર્દીઓ નોંધાયા
108 ઇમરજન્સી સેવાના આંકડા મુજબ 2023થી 2026 દરમિયાન હૃદય સંબંધિત સમસ્યાઓને કારણે આશરે 3.04 લાખ દર્દીઓએ મદદ મેળવી હતી.
આ દર્દીઓમાં આશરે 1.72 લાખ પુરુષો અને 1.31 લાખ મહિલાઓનો સમાવેશ થાય છે. આ ઉપરાંત 90 ટ્રાન્સજેન્ડર દર્દીઓ પણ નોંધાયા હતા, જ્યારે 743 દર્દીઓની જાતિ અંગે સ્પષ્ટ માહિતી ઉપલબ્ધ નહોતી.
આ આંકડા રાજ્યમાં હૃદય સંબંધિત તકલીફોને કારણે ઇમરજન્સી સહાયની જરૂરિયાત કેટલી મોટી છે તેનો અંદાજ આપે છે.
51થી 60 વર્ષની ઉંમરના લોકોમાં સૌથી વધુ કેસ
ઉંમર પ્રમાણે દર્દીઓની સંખ્યા જોવામાં આવે તો 51થી 60 વર્ષની વયજૂથમાં સૌથી વધુ કેસ નોંધાયા છે.
આ વયજૂથના કુલ 64,495 દર્દીઓ નોંધાયા હતા, જે કુલ કેસના 21.17 ટકા જેટલા થાય છે.
અન્ય વયજૂથમાં પણ મોટી સંખ્યામાં દર્દીઓ સામે આવ્યા છે.
| વયજૂથ | દર્દીઓની ટકાવારી |
|---|---|
| 51થી 60 વર્ષ | 21.17% |
| 61થી 70 વર્ષ | 18.68% |
| 41થી 50 વર્ષ | 18.20% |
| 31થી 40 વર્ષ | 14.04% |
| 70 વર્ષથી વધુ | 12.72% |
| 21થી 30 વર્ષ | 10.15% |
આ આંકડા દર્શાવે છે કે હૃદય સંબંધિત તકલીફો માત્ર મોટી ઉંમરના લોકો પૂરતી મર્યાદિત નથી. યુવાન વયજૂથના દર્દીઓએ પણ ઇમરજન્સી સારવાર માટે મદદ લેવી પડી છે.
બાળકો અને નવજાત શિશુઓમાં પણ હૃદયની સમસ્યાઓ
આ માહિતીમાં સૌથી વધુ ધ્યાન ખેંચનારી બાબત બાળકો અને કિશોરોમાં નોંધાયેલા કેસ છે.
2023થી 2026 દરમિયાન 11થી 20 વર્ષની ઉંમરના 12,225 દર્દીઓમાં હૃદય સંબંધિત સમસ્યાઓ નોંધાઈ હતી.
આ ઉપરાંત 416 નવજાત શિશુઓમાં પણ હૃદયની તકલીફ સામે આવી હતી.
બાળકોમાં હૃદય સંબંધિત સમસ્યાઓના કારણો અલગ અલગ હોઈ શકે છે. કેટલીક તકલીફો જન્મજાત હોય છે, જ્યારે અન્ય પરિસ્થિતિઓમાં તબીબી તપાસથી તેનું કારણ જાણી શકાય છે.
અમદાવાદમાં સૌથી વધુ 84,038 કેસ નોંધાયા
ગુજરાતના શહેરો પ્રમાણે જોવામાં આવે તો અમદાવાદમાં હૃદય સંબંધિત ઇમરજન્સીના સૌથી વધુ કેસ નોંધાયા છે.
2023થી 2026 દરમિયાન અમદાવાદમાંથી કુલ 84,038 દર્દીઓએ 108 ઇમરજન્સી સેવાની મદદ લીધી હતી.
રાજ્યમાં નોંધાયેલા કુલ કેસમાં અમદાવાદનો હિસ્સો આશરે 28 ટકા જેટલો છે.
અમદાવાદ પછી સુરત અને રાજકોટમાં પણ મોટી સંખ્યામાં દર્દીઓ નોંધાયા હતા.
ગુજરાતના શહેરો પ્રમાણે હૃદય સંબંધિત કેસ
| શહેર / જિલ્લો | નોંધાયેલા કેસ |
|---|---|
| અમદાવાદ | 84,038 |
| સુરત | 23,182 |
| રાજકોટ | 19,995 |
| ભાવનગર | 15,999 |
| વડોદરા | 15,130 |
| જૂનાગઢ | 11,325 |
| જામનગર | 11,099 |
| અમરેલી | 8,419 |
| ગાંધીનગર | 8,367 |
| કચ્છ | 7,224 |
અહેવાલ મુજબ ડાંગ જિલ્લામાં સૌથી ઓછા, 0.61 ટકા કેસ નોંધાયા હતા.
જોકે આ શહેરવાર આંકડા 108 ઇમરજન્સી સેવામાં નોંધાયેલા કેસ દર્શાવે છે. માત્ર આ આંકડાના આધારે કોઈ શહેરમાં હૃદયરોગ થવાનું જોખમ વધુ છે એવો નિષ્કર્ષ કાઢી શકાય નહીં.
મહિલાઓમાં ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન પણ હૃદયની તકલીફ સામે આવે છે
હૃદય સંબંધિત સમસ્યાઓ માત્ર પુરુષો પૂરતી મર્યાદિત નથી. મહિલાઓમાં પણ વિવિધ પ્રકારની હૃદયની તકલીફો જોવા મળી શકે છે.
અહેવાલમાં ડૉક્ટરોના અભિપ્રાયનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે કે ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન થતી નિયમિત તબીબી તપાસથી કેટલીક મહિલાઓમાં અગાઉથી રહેલી પરંતુ ઓળખાઈ ન હોય તેવી હૃદયની સમસ્યાઓ સામે આવી શકે છે.
આવી સમસ્યાઓમાં હૃદયના વાલ્વની તકલીફ અથવા હૃદયના સ્નાયુઓની નબળાઈ જેવી પરિસ્થિતિઓનો સમાવેશ થઈ શકે છે.
સમયસર નિદાન અને યોગ્ય સારવારથી કેટલીક ગંભીર પરિસ્થિતિઓમાં જોખમ ઘટાડવામાં મદદ મળી શકે છે.
તણાવ અને બદલાતી જીવનશૈલી પણ ચિંતાનો વિષય
ડૉક્ટરોના જણાવ્યા પ્રમાણે લાંબા સમય સુધી તણાવ, ગુસ્સો અથવા માનસિક દબાણ રહે તો તેની અસર બ્લડ પ્રેશર અને હૃદયના ધબકારા પર પડી શકે છે.
આ ઉપરાંત અનિયમિત જીવનશૈલી, મોડી રાત્રે ભોજન કરવાની ટેવ અને રોજિંદી આદતો પણ હૃદયના સ્વાસ્થ્યને અસર કરી શકે છે.
આવા પરિબળોને ધ્યાનમાં રાખીને હૃદયની તંદુરસ્તી માટે જીવનશૈલીમાં જરૂરી સુધારા કરવા મહત્ત્વપૂર્ણ છે.
હૃદયની તંદુરસ્તી માટે સાવચેતી જરૂરી
હૃદય સંબંધિત સમસ્યાઓથી બચવા માટે નિયમિત શારીરિક પ્રવૃત્તિ, સંતુલિત આહાર અને પૂરતી ઊંઘ જેવી બાબતો પર ધ્યાન આપવું જરૂરી છે.
બ્લડ પ્રેશર અને અન્ય સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓ હોય તો ડૉક્ટરની સલાહ મુજબ તેની દેખરેખ રાખવી જોઈએ.
છાતીમાં દુખાવો, અચાનક શ્વાસ લેવામાં તકલીફ, બેભાન થવું અથવા અન્ય ગંભીર લક્ષણો જણાય તો તાત્કાલિક તબીબી સહાય લેવી જરૂરી છે.
વિશ્વ હૃદય દિવસ પર સામે આવેલા આંકડા શું દર્શાવે છે?
દર વર્ષે 29 સપ્ટેમ્બરે વિશ્વ હૃદય દિવસ ઉજવવામાં આવે છે. આ દિવસનો મુખ્ય હેતુ હૃદયના સ્વાસ્થ્ય અંગે જાગૃતિ વધારવાનો છે.
ગુજરાતમાં ચાર વર્ષ દરમિયાન નોંધાયેલા 3.04 લાખથી વધુ હૃદય સંબંધિત ઇમરજન્સી કેસ બતાવે છે કે આ મુદ્દે જાગૃતિ અને સમયસર તબીબી સહાય કેટલી મહત્ત્વપૂર્ણ છે.
ખાસ કરીને યુવાનો, કિશોરો અને બાળકોમાં નોંધાયેલા કેસ પણ ધ્યાન આપવા જેવા છે.
મહત્ત્વપૂર્ણ નોંધ: અહીં આપેલા આંકડા ગુજરાતની 108 ઇમરજન્સી સેવાના અહેવાલ પર આધારિત છે. આ આંકડાને રાજ્યમાં હૃદયરોગના તમામ દર્દીઓની સંખ્યા અથવા તમામ નવા નિદાન થયેલા કેસ તરીકે સમજવા નહીં.
